‘E lē māliliu tamafanau ‘a Sāmoa, pe ‘ana iai ni pā fou fa’aonapō nei – Coroner ‘a Niu Sila

by | Mar 4, 2026 | Niu Sila, Pacific

Semanū ‘e lē maliliu Uili Fa’aofo, Ta’avao Tolala Kelemete ma Leauga Jerry Leauga pe ‘ana fa’apea ‘e lava pā fou ‘e iloga gofie ma fa’ailoga ai le vā ‘o ‘auala tetele  (median barriers) pei ‘ona saunoa ai lē na faia su’esu’ega ‘i tino māliliu ‘o ia taulele’a.

‘O ‘i lātou ia ‘e to’atolu, sā gālulue ‘i le polokalame ‘o gāluega fa’avaitaimi ‘i fa’ato’aga ‘i Niu Sila, ma ‘o le aso 26 ‘Aukuso  2024, na soso’a ai la lātou van ‘e se loli tele na pā le pa’u, ma tifa āga’i ‘i le pā ‘i le ‘ōgātotonu ‘o le motorway ‘i le itū ‘i saute ‘i Ramarama ‘i ‘Aukilani.  ‘E lua isi ta’avale na soso’a ‘e le loli.  ‘E to’atasi na manu’a tīgāina sā i totonu ‘o le van lea na malaga ai ma le to’atolu lea na māliliu.

‘O lea līpoti, ‘o lo’o aofia ai ma fautuaga fa’apea ma finagalo ‘o lē na faia le su’esu’ega ‘i ‘auala na semanū ‘e le tūpu ai le fa’alavelave.  Na fa’amatalaina ‘e fa’apea na fiafia lava le to’aono lea ‘ina ‘ua piki ‘i le ta’avale, ‘ona na sauni ‘e toe fo’i ‘i Sāmoa ‘ina ‘ua māe’a māsina ‘e 6 na gālulue ai ‘i gāluega fa’avāitaimi ‘i Niu Sila.

Sā fai ‘uma o lātou fusipa’u ‘i le ta’avale.  ‘O le mau fo’i ‘a ē na fa’asaoina mai le fa’alavelave, sa lēai ma so lātou popole ‘i le ‘ave’ave ‘a Fa’aofo, po’o le tūlaga fo’i ‘i la lātou ta’avale.  Na fa’aalia ‘i le su’esu’ega, ‘o pā uaea ia ‘e i luga ‘o le vao ‘e tali ai ni ta’avale lāvevea, ‘e lē ‘ausia le puipuiga mō le saogalēmū.  ‘O le fautuaga ‘a lē na faia le su’esu’ega, sā tatau ‘ona sui le pā (barriers) ‘i ni pā ‘e maualuga lava le puipuiga ‘e mafai ‘ona ‘ausia ma tatālia ni itū’āiga ta’avale ‘e malaga ai ‘i luga ‘o le State Highway 1.

Na fa’aalia fo’i, sā māsani ‘ona lē usita’ia ‘e le ‘aveloli le 30 minute ‘e fai ma mālōlō ai, pe ‘ā ‘uma le ta’i lima ma le ‘afa ītūlā ‘o taimi ‘e galue ai, pe sesē fo’i le fa’amauga ‘o ana taimi mālōlo ‘i lana ‘api po’o le logbook.  ‘E lēai se fa’aaliga ‘e fa’apea ‘o se tasi lea ‘o māfua’aga na ala ai ‘ona tupu le fa’alavelave, ‘ae lua ni fa’asalaga ta’i $450 mō le ‘aveloli ‘ona ‘o le ‘ova ‘o taimi ‘e galue ai fa’atasi ai ma le lē sa’o ‘o fa’amaumauga ‘i le logbook.  ‘E $625 le sala ‘a le TDM Construction, le kamupanī ‘e ana le loli ‘ona ‘o le ‘ova ‘o le mamafa ‘o nisi ‘o vāega ‘e lua ‘o le uta, mai le mamafa fa’atapula’aina.

‘E tele nisi fautuaga na momoli atu ai ‘i le līpoti ‘aemaise mō loli tetele ia ‘e la’u ai uta pe ‘ā feoa’i ‘i luga ‘o ‘auala tetele.

Link to 1News (Article) translated: https://www.1news.co.nz/2026/03/03/samoan-workers-deaths-in-van-crash-preventable-with-modern-median-barriers/

ATA: 1News.