Fa’aaogā ‘e se tagata taufa’asesē fa’amaumauga na ia fa’atauina mai luga ‘o le “dark web”

by | Jul 15, 2026 | Niu Sila

‘E lima ma le ‘afa tausaga ‘ua fa’asalaina ai ‘i le falepuipui se taule’ale’a ‘Aukilani ‘i se taufa’asesē telē ‘e uiga ‘i lāfoga, ma sā ia fa’aaogāina ai ni fa’amaumauga po’o ni fa’amatalaga na ia fa’atauina mai luga ‘o le “dark web” po’o se vāega fa’alilolilo ‘o le ‘initaneti ‘e lē mafai ‘ona maua ‘i polokalame su’esu’e māsani ‘e pei ‘o le Google.  ‘O  le “dark web” ‘e fa’aaogā ‘e nisi tagata mō ni māfua’aga lelei ‘e pei ‘o le puipuiga ‘o tūlaga fa’alilolilo peita’i ‘e mafai fo’i ‘ona fa’aaogā ‘i faiga fa’asolitūlāfono ‘e pei ‘o le fa’atauina atu ‘o fa’amatalaga gaoia ma isi solitūlāfono.

‘E lata ‘i le lua tausaga, na tu’uina atu ai ‘e Nicholas Ngwun ni pepa ma ni fa’amaumauga pepelo ‘e 121 ‘i le ‘Ōfisa ‘o Tupe Maua, ‘i lalo ‘o igoa ‘o nisi tagata, ‘ina ‘ia mafai ‘ona ia mauaina ai se tupe ‘e silia ma le 2 miliona tālā.  Na ia taulimaina se tupe ‘e $251,035.74.  Na fa’atau ‘e Ngwun fa’amaumauga ‘o credit cards ma fa’amaumauga patino ‘o tagata, ‘e aofia ai ‘upu fa’alilolilo ‘e tatala ai ‘īmeli, RealMe, Ōfisa ‘o Lāfoga, Sky TV, Facebook, LinkedIn ma ‘au’aunaga ‘o feso’ota’iga.

‘I fa’amaumauga na māua ai, ‘e o’o atu ‘i le 59 le aofa’iga ‘o myIR accounts, po’o vāega ‘i luga ‘o le ‘initaneti ‘e teu ai fa’amaumauga ‘o lāfoga ‘a tagata ta’ito’atasi.  Na ia fa’aaogāina ni faiga fa’atēkonolosi ‘e fai ai laisene ‘aveta’avale pepelo, community services cards fa’apea ma nisi faiga, ‘e ‘āmata ai ni teugātupe ‘i ni igoa pepelo.  ‘O tupe na ia maua mai le ‘Ōfisa ‘o Tupe Maua, sa ia fa’aui ‘i totonu ‘o teugātupe ia na ‘amataina ‘i ni igoa pepelo. 

Na ‘ioe lea taule’ale’a ‘i ona mōliaga.  Na fa’aalia ‘e Jay Harris ‘o le ‘Ōfisa ‘o Lāfoga, ‘ua fa’ailoa mai ai ni itū’āiga solitūlāfono fou ‘i faiga fa’atēkonolosi ‘e fa’aaogāina ai le AI po’o poto fa’afōliga ‘o masini komipiuta.  Na ia tā’ua fo’i, ‘e to’a sefululima tagata ‘ua mōlia ‘e le ‘Ōfisa ‘o Tupe Maua ‘i faiga taufa’asesē ‘e aofia ai polokalame ‘o Nonōgātupe ‘a Pisinisi Lāiti, Tupe Fesoasoani ‘ona ‘o le Kōviti, ma isi polokalame fesoasoani tau tupe.

Link to RNZ (Article): https://www.rnz.co.nz/news/crime-and-justice/718131/jailed-tax-fraudster-used-information-bought-on-dark-web

IMAGE/ATA: RNZ