$190 miliona ‘e fa’asa’o ai sasi ‘o totogi ‘o aso mālōlō ‘o tagata faigaluega ‘o le Soifua Mālōlōina

‘E sili atu ‘i le $190 miliona talā le vāegatupe ‘ua fa’aalu ‘e le Matāgaluega ‘o le Soifua Mālōlōina ‘a Niu Sila, ‘e tau fa’asa’o ai le sesē ‘o le faiga ‘o totogi mō aso mālōlō ‘o le faitau fia sefulu afe ‘o ana tagata faigaluega.
‘O tagata ‘o lo’o a’afia ‘i lenei matā’upu, ‘o le ‘aufaigaluega ‘o lo’o iai nei, fa’apea ma isi ‘ua lē ‘o toe gālulue ai ‘i le matāgaluega ‘i le taimi nei.
‘I le tu’ufa’atasiga, ‘e $1.8 piliona talā le vāegatupe sa fa’aagaga ‘e le Health NZ, ‘i lana Tala ‘o le Tupe, ‘e faia ai totogi ‘o ‘i latou na a’afia ‘i le sesē ma le lē sa’o ‘o le fuafuaina ‘o latou totogi.
‘O lenei matā’upu ‘ua tele iai faitiōga ‘a iuni ‘o tagata faigaluega, ‘ona ‘o le tele ‘o le tupe ‘ua alu ai, ‘aemaise ‘o le faiga ‘o lo’o fa’atino ai, ‘atoa ma le ‘umi ‘e lē ‘i maua se taunu’uga.
Peita’i, na fa’ailoa mai ‘e le Health New Zealand, ‘e fai si lavelave ‘o le galuega ma ‘e ‘umi se taimi sa tau fa’avasega ai fa’amaumauga mai le tele ‘o tausaga ma le tele ‘o lisi ‘o tagata faigaluega ‘a le matāgaluega mai lea tausaga ‘i lea tausaga ‘aemaise ‘o le taimi sa iai ‘i lalo ‘o pūlega fa’aitūmālō ia sa tā’ua ‘o district health boards.
‘O le taimi nei, ‘ua lata ‘ina ‘uma ‘ona totogi tupe ‘e tatau ‘ona maua ‘e le 90,000 afe ‘o le ‘aufaigaluega ‘o lo’o iai nei ‘a le Matāgaluega, ‘e toe lua itūmālō ‘o lo’o totoe ma ‘e tatau ‘ona maua ‘uma ā latou tupe ‘i le ‘amataga ‘o le tausaga fou.
‘O le fa’asaoina ‘o tupe ‘e tatau ‘ona maua ‘e le ‘aufaigaluega ‘i lalo ‘o le Tūlafono mō Aso Mālōlō, ‘o lo’o tele ‘ina feagai ma fa’afitauli ma tuai ai ‘ona maua seleni ‘a tagata faigaluega.
Peita’i la, na fa’ailoa mai ‘e le Pule Fa’atonu ‘o le Sosaiete ‘a Tausi Soifua, NZ Nurses Organisation, ‘o Paul Goulter, ‘e lē ‘o se mea talafeagai le tuai ‘ona maua ‘o seleni ‘a le ‘aufaigaluega ‘o lo’o a’afia ai ‘i lenei matā’upu.
Na ia tā’ua, ia fa’aletonu, ‘ua iloga ‘ona lē fiafia ai le vasega ‘o tausi soifua ‘i totonu ‘o Niu Sila ‘atoa ‘i le taimi nei.
Link to RNZ (Article) written by Jimmy Ellingham of RNZ: https://www.rnz.co.nz/news/community/602367/holiday-pay-fix-costs-hit-190-million-for-health-nz
IMAGE/ATA: RNZ / Peter de Graaf
